Baby fajrowali ... a moz no i niy? / na 12 marca 2005r

Ojgyn z Pniokow 12.03.2005

No, toz  momy juz  po tym babskim fajerze. Momy, lebo niy, bo terozki to bol ci telki „tajny” (choby tajny „wspolpracownik” lod tego Kieresa abo  Waldsteina) – „Dziyn kobiyt”. Suchejcie! Komu to zawodzalo, kiej terozki i Miymce, i Z abojady dalszij fajrujom tyn „dziyn kobiyt”, a i lonskigo roka som nasz Lojciec Swiynty winszowol wszyjskim babom na swiycie? A u nos, we telewizyji choby pieron szczelol! Nic, blank nic! Moz no to i prawie majom, bo ze babami jes zawdy lostuda... dobra moz no niy zawdy ... chocia chopy gorzoly by niy slepali, kiejby niy baby; Yjwa, kiero piyrsze jabko dala Jadamowi ...i  lod cego,? Lod tego, sie wzion samtyjszy, terozniyjsz jabol.  Nale, nasze mondroki som zawdy lepszyjsze, zawdy lepszij miarkujom bo ... sie do nowygo welonku rychtujom. A coby bolo wicnij to Wom sam rzykna jak to downij ze babami bolo:

Z odne slowecko we polskim, a i we naszyj godce, we slonskij niy jes ci telkie lozewrzite nikiej slowecko: baba, babka, babecka. Baba, to jest koz do wydano, jesce do tego deczko staro; baba lebo babka to mamulka lebo swiekra; baba, babiorka, babka to juzas blank downiyjszo hyjbama, znacy kobiyta babionco; babom tyz  mianujom pierdolowatego chopa lebo klachoca i stroszka; krupno baba to juzas skompidusza, sknyra. Moge tyz  byc baba-jaga lebo baba-jyndza, znacy carownica, strziga, heksa, zymstliwo, wargato i zwadliwo. Jes i baba we szachach, lo kieryj gryfnie szkryflol Jan Kochanowski:

W szachach babie proz no sie nawijac w oczy;

I w zad uderzy, w strone takz e skoczy.”

Bola tyz  i telko (we XVI i XVII wiyku) „babinsko rzeczypospolito”, nale lo tym moz no kiejsik indzij byda rzondziol, bo mi to terozki sam niy klapuje, i moz no by zawodzalo. Rzykna, kiejsik indzij!!! Na zicher!

Terozki momy inakszij. Bezmac som ludzie (i to niy ino chopy), kiere som „uzalez nione”, znacy majom telki nalog. Jedne som „uzalaz nione” lod gorzoly, inksze lod cygaretow, jesce inksze lob babow (ja, ja, som telkie! Chocia dugo niy szczimiom) a jesce blank inksze lod chlywikow, znacy lod „komorek” telkich ci terozki modernych telefolnow. Tak nikiej moj jedyn kamrat sam ze Chorzowa. Dejcie pozor!

Glingo Mietek ze Chorzowa do radijoka, do „Radia Piekary” (cheba go znocie?):

– Halooo,  jo znod na placu, sam u nos briftasza, a driny bolo colkie trzi tysionce zlociokow. Do kupy byli jesce papiory, dowod osobisty na Antka Pikulika ze Maciyjkowic ze ulicy  glownyj 177. I mom skuli tego srogo utropa, a tak na isto winszowanie: wciepnijcie tam we tym waszym radijoku dlo pana Antka jakisik gryfny szlagier, jakosik gryfno spiywka!!!!

Dziyn kobiyt, dziyn kobiyt! A cy swiekra to tyz  kobiyta? No, moz no i ja, nale zawdy sie cosik cowiekowi wypyrsknie i rzyknie nikiej mojimu kamratowi Jorgowi:

Prziszol ci tyn Jorg do tyraca, znacy weteryniorza ze jejigo daklym, jamnikiym coby mu tyn tyrac loberznol logon lod tego psioka.

– Nale, panie gryfny, daklok musi miec logon, telko jejigo „uroda” – ekleruje weteryniorz.

– Nale, jo kca coby jimu tyn logon, tyn pimpel, tyn szwanc loderznonc, lodchlastnonc i szlus, i tela!

– Nale, tak to niy moge byc, fto to widziol coby klapiok, jamnik bol bez tego szwanca, bez logona?

– Mocie mi to panie wteryniorzu uchlastnonc i tela! – rycy Jorg, blank znerwiony.

– No, toz  jo nic niy miarkuja – pado tyrac, weteryniorz.

– Niy miarkujecie, niy medikujecie ? – prawi Jorg. – We sobota przikludzi sie do mie moja swiekra i sam, we mojij chalupie niy mo byc z odnyj uciychy ... z odnyj radosci, choby i myrdanio logonym.                  

I coby mi z odyn niy przeciepowol, iz e jo babow niy ciyrpiol... jo je mom festelnie rod (jak som jesce mode!), tela co drugda trza cosik tyz  pedziec telkigo, iz e te mode corozki barzij niy majom rade ... telkich knakrow choby jo!

No, toz  tyz  dzisioj – jakech to juz  skorzij godol – bydzie zdziebko, nale ino zdziebko lo frelach, samotnych, wydanych, zowitkach, klosztornych pannach i wszyjskich inkszych kobiytach. Ponboczek tak ci tyn swiat wylonaczol, iz e lod zawdy byli chopy i kobiyty. Pokiel ino cowiek sloz ze stroma, sfuknol ze galeziow na ziymia, i juz  niy bol afom, musiol sie chop tropic ze kobiytom, a bolo tyz , iz e niy ino ze jednom. I choby niy wiym fto co wynokwiol, te dwie zorty blank inkszych ludzi na tym swiycie byli, som i bydom chocia, lostatnio idzie ujzdrzic roztomajte krojcongi i dziwowiska, choby tyn (lebo ta?) co to kiejsik ze Marylom Rodowickom spiywol i tancowol, lebo inkszy  u tyj Drzizgi, jedyn ze tych dwioch cwilingrow – barzij rod miol chopow, nizli baby. Do lostatka niy poradziolech spokopic u tyj Rodowicki: chop to, ezli ci to jes szykowno kobiyta ze szlapami, kiere niy jedna kalymba, kiero sam po Pniokach sie przetwiyro, kciala by miec. Nale tyz  lod Adama i Ewy bola ze babami zawdy lostuda i zgorszynie. Bo to przecamc, kieby niy mamulka Yjwa, to by my chopy do dzisioj we raju siedzieli, zimne piwo slepali, dobrego jodla po tel by my mieli, a tak to ino trza bakac, tropic sie i dowac pozor coby my niy wyglondali choby lelynie. Juz  nasze Poloki za starego piyrwyj godali telko powiadaczka:

„Do niyba z ywcym bydzie wziynty,

Fto pozno wszyjskie babskie wykrynty!!!”

i coby juz  wszyjsko bolo klar:

„Dziepiyro kiej chop kobiyta przewlece przez siedym progow lona bydzie blank dobro!!!”

Beztoz  tyz  niy koz dymu do sie staro uwachowac. Z odnymu chopowi sie to jesce niy wydarzilo, chocia niyftorym sie tak zdo...ha,ha,ha ...

Zarozki lod poczontku trza wyeklerowac jak tyz  to sie sam u nos na kobiyty godo, bo wszyjsko mo swoji miano, kiere wiyncyj godo lo cowieku nikiej knipsniynto swiekra w romie na scianie we antryju.

Niy poradza ino wysztudiyrowac po jakiymu wiyncyj jes slowek loszkliwych dlo kobiyt a mynij tych gryfnych?

Moge byc: flalma, flyjta, gizdula, szlondra, mamzela, ramon baba, sieka, stwora, szcziga, yma, wsiora, fidryna, graca, haszpel, heksa, hyrpa, kalymba, krapyka, ojla, malpica, masara, mokwa, motyka, murchla, pult, raszpla, rzitula, no ... i jesce pora.

Nale tyz : gryfno, szykowno, hersko, szlangowa, babeczka, dziubecek, mamulka, no ... i moz no (?) jesce pora.

Nale, nale, dzisioj, po tym baskim fajerze, po „dniu kobiyt” wiyncyj niy byda wynokwiol; lostawia sie to na juzas, kiej juz  wszyjskie zaboczom skuli cego we wtorek fajrowali. Bo „dziyn kobiyt” to dziyn kobiyt a jo sie moja staro zwekslowol lonski tydziyn na telko jedna knipsniynto we „Playboy-u”. Moz no niy telko cycato nikiej moja Elza, nale za to mynij godo!!!

A kiej my sam juz  som przi babach i przi jamrowaniu, wajaniu to mi sie spomniol wic, kiery kiejsik Bogdan Lazuka lozprawiol:

Dwie telkie stare baby, no starki, godajom na targu, na Barskij ze sia i lobie ci som  (guche, jak bela) i ciyngiym jamrujom.

– A miarkujecie somsiodko? Latos to wszyjsko telkie maluskie, niywydarzone; tomaty telkie, teluskie nikiej radiski, nikiej czesnie... a logorki telkie, teluchne, tycie malusinke choby nojmynszy palec przi gracy, choby sznitbolna, malusinkie, krociuskie ...

– A niech sie loni niy tropiom, niy starajom ... waz ne, co to je dobry cowiek!!!!

I co mie sam trzimo? Co mie sam dziyrz y? Ponboczku, na isto co mie sam jesce dziyrz y? Ponboczku, niy dej tak dalszij z yc! Ano, samech sie uploncnol, i sam kca zemrzic, u sia kipnonc! I sam idzie lozprawiac telkie cepiate wice, szpasy. Bo wszyjskie miarkujom, co ta piyrszo polowina z ycio popsowajom cowiekowi lojce, a drugo – dziecka ! A jo tak na isto niy mom rod kiej mi fto na plynckiyrz nastompi. Chocia, to co sie tetrozki sam u nos we polityce dzieje, to jes nic inkszego ino telki  platfus lodcisniynty na palicy niyftorych angyjberow. I to sie cheba mogecie forsztelowac, wystawic ino niy mogecie zaboczyc, kiej na podzim pojndziecie do welonku, do wyborow. Bo przeca trza miarkowac, iz e na isto niy momy nikiej te dioseckie Miymce „autostradow”, autobanow? Momy nale za to az e loziymdziesiont, colkie loziymdziesiont kilomyjtrow „teczek”, znacy tych tasi lod esbekow, pra? I momy ci jednygo telkigo prymiera, kiery ci bol lostatnio pedziol do tych naszych wywelowanych poslow: „ Do roboty!!!” A moz no lepszij by bolo, kiejby sie loni az e do pazdziyrnika nicego niy chytali, nic NIY ROBIYLI! Bo, nikiej to pedziol jedyn mondrok: Wybiercie mie, i kiej wom sie zdo co juz  nic niy idzie sam u nos we tym kraju zgizdzic, zmascic to jo wom pokoz a, iz e IDZIE jesce mocka sfifrac i zapiytnoscic!    

Jo juz  sam kiejsik godol lo mojij Starce Klarze. Lona zawdy lozprawiala nom, mie i bracikowi, spikom,  roztomajte gysziszty, roztomajte bery i inksze tam telkie fandzolynie. Kciolbych terozki rzyknonc cosik, coch spamiyntol ze modych lot i – coby mi z odyn niy pedziol, niy przeciepnol, iz ech jes malupica lebo papagaj – byda to rzondziol tak, jakech to spamiyntol, tym barzij co terozki roztomajtych miglancow lamzi po naszych siyniach mocka, i z odyn niy poradzi jejich lod naszych dzwiyrzy lodegnac:

Bola ci roz gospoda, niy, niy ta lod Pyjtra, ino inkszo, tyz  gryfno godpoda. W tyj gospodzie szlo pojesc, posniodac, no i szluknonc malo-wiela, tela – co inakszij nizli u Pyjtra – gospodzki niy dowol na krycha, na pomp. Ino kciol coby zarozki bulic i ... to rubymi. Wszyjskie naobkolo to miarkowali. No, toz  roz ci sie tak  przidarzilo dwioch miglancow, telkich wandrusow, kierzy tam ci sie przikludziyli. Nale, niy mieli z odnych betkow przi sia ino zdziebko pomyslonku. Co tyz  mieli robic? A dyc loni juz  lod Barskij (telki torg we Chorzowie) sie zwiedzieli, co tyn gospodzki nic niy do na heft, na krycha, na pomp. Tak sie medikowali, miarkowali az e wypokopiyli. Wlejzli sie gryfnie rajn do tyj gospody – no niych bydzie –  u „PYJTRA”, zicli sie szykownie a jedyn snich miol gryfny koferek, drugi sztramsko tasia. Tyn istny, karczmorz tak sie gawcy i wrazidlato pyto:

– A loni, to lod kany, skondsi? Cym tam jarmaczycie, co tam kajplujecie?

– Ano, moj kamrat kajpluje sznaplami, sznrorowkami do szczewikow, gutalinym i pucerami i byrsztami. A jo mom sam kichole na przedej!

– Kichole, sznupy na przedej? Jak to tak idzie?

A dyc blank ajnfach. Jest ci sam u nos we Sosnowcu telko fabrika, kaj sie te kichole, kiere jo samsie lajtna, kiere jo sam kupia, sztapluje, garniruje i niyskorzij dalij kali, dalszi sprzedowo. Przeca niy koz dy jes zadowolniony ze jejigo fresy, ze jejigo sznupy. Skuli cego ludziska nojbarzij jamrujom, wajajom? A dyc na kichole, na kichole. A wy gospodzki, mocie ta sznupa, tyn kichol nikiej colki kibel kobzoli. Mogecie nale sam nom go skalic.

– Jak to, jak to skalic? Jesce terozki podwiyl z yja?

– A dyc niy zarozki! Jo sam terozki klada na tyn blat sto zlociokow, a loni m i dajom tryn kichol zarozki, kiej ino kipnom, kiej ino ta smiyrtka po wos przijndzie.

– – Godocie, co dziepiytro kiej kipna, kiej mi sie zemrzi? A przeca po jakiego dioska tam we truchle, tyn pyrkaty kichol bydzie mie sie nadowol? I dowocie zarozki sto zlociokow?

– Gynal! Dowomy sam zarozki sto zlociokow,nale kiejby sie ftosik zegziol, i kciol niyskorzij sie ze tyj parady wykiolzdac, buli jescse roz tela!!!!

– No, toz  sztama, dowejcie mi sam zarozki te sto zlociokow! – pado gospodzki.

– Po malusku, ober, muszymy tyn kichol nacechowac se, coby nos z odyn niy locyganiol, niy loszydziol.

Wyimajom, srogi pitwok, szpirytusowy bryner i warzom telki cerwiony lak, szlajfujom i grzejom tyn pajtok ....

Gospodzkigo, barmana zdziebko strach chyciol, mrowce mu po plecach napoczly tyrac ...

– Ej, ej, a co wy kcecie sam zbajstlowac?

– No, a dyc nic, ino wos nacechowac. Przeca dowomy sto zlociokow, to muszymy gynal miarkowac, iz e tyn kichol jes nasz. Jedyn sztympel i fertik, i styknie!

– Coscie pedzieli? To jo mom telki losztymplowany tyrac choby kormik lebo ganc? A dejciez  wy mi pokoj – zawrzesknol gospodzki, kiej sie i tego pitwoka i tego lognia zlynknol. Niy ma z odnyj „umowy”, wylazuja ze telkigo konszachtu!!!!

– Co? Jak? Lodmiyniolo wom sie? Miarkujecie co wos to bydzie sto zlociokow geldowalo.

Stanowiynie jes podszrajbowane i nic sie juz niy do inkszego zbajstlowac !

Szynkorz, gospodzki colki znerwowany, rozgzukany, jesce tam cosik probowol przelonacyc, nale wszyjskie we tym szynku widzieli i byli monter, co gospodzki dol zwol na przekajplowanie tego kichola i niy lostalo mu nic, ino chycic sie za kabza i wybulic te sto zlociokow.

Kiej juz  wybulol te pijondze, te dwa miglance zicli sie gryfnie na stolkach, na zeslach, napytali sie inkszych kamratow i napoczli ckac i slepac a za koz dym razym, kiej dzwigali lampus przisrywali:

– A to, gospodorzu, a to barman za wasz KICHOL!!!!

I to sie terozki tak modernie mianuje: „marketing bezposrydni”, pra?

Nale, moge byc i tak, jak to sie przidarzilo mojimu kamratowi, zyjmanowi, ryz ymu  Jyndrysowi. Wkarowol ci lon bol do szynku we Gdyni (lebo Gdansku, niy bocza) i lod proga wrzescy choby go ze skory lodziyrali:

– Chief! chief! Bolech bez colkie pol roku na morzu, dejcie mi sam, a wartko, cosik srogigo,  loblonczastego i nafolowanego lod gory do spodku gorzolom!!!

– Robi sie Jyndrys, zarozki – lodpedziol jejimu ze rulom gospodzki. – Moge to byc naszo Marika???

A kiej z ech juz  napasztnol tych srogich angyjberow to musza rzyknonc jesce jedyn wic (a moz no niy wic, ino prowda?):

Rechtor godo do jednyj telkij freli-posel:

– Niech loni sie niy nerwujom  przi tyj „maturze”. Lonskigo roka bol sam telki jedyn istny, kiery nic niy poradziol a terozki jes... ministrym!!!

I niy tropcie sie! Jutro jes naszyj Kristy (chocia fto sam u nos fajruje „imiyniny”?) a niyskorzij niy bydymy sie poradziyli doczkac jednego gryfnego chopa, znacy Jolzla, znacy Jozefa, tego co to go do niyba niy wziyni, nale kiery dowol wycwika naszymu Dzieciontecku podwiyl na chopa niy wuloz i nom wszysjkigo niy wyeklerowol tak, coby my jakiesik z ycie po zemrziciu mieli!!!!

I to by bolo na dzisioj, a wynokwiol, berol i lozprawiol nikiej we koz do sobota

 

Ojgyn z Pniokow