Moj, na isto gryfny moj? / na 2 maja 2005r
Ojgyn z Pniokow 02.05.2005

No, toz momy napoczniynty tyn nojgryfniyjszy miesionc moj. Ze mojym jes tyz skuplowane, sknoltlowane mocka powiadaczek, gryfnych powiarkow. Choby na tyn prziklod telkie:
Dyszcz mojowy – chlyb gotowy.
Kiej kukawka kuko w moju spodziywej sie urodzaju.
Kiej w moju plucha, we czyrwcu posucha.
No, i dyc szloby tak jesce bez pora minutek faflac. Nale, na napoczniyncie tego szykownego miesionca momy bez lostatnie pora lot zawdy cosik – mozno niy tak blank – szpasownego. Wiela sie sam terozki melo bo jedne fajrowali wczorej tego piyrszego moja, inksze bydom fajrowac jutro – trzecigo moja. A nojbarzij to zol wszyjskim, ize niy bydzie szlo fajrowac bez colki tydziyn nikiej trzi lata tymu nazod. Chocia latos je tak by tak lepszij, bo lonskigo roka jedne swiynto trefiolo we sobota a drugie we pyndzialek.
Moj. Zawdy u nos we werkach to byli „trzinostki i „florijany” (trzinostki przodzij). I lod tego czasu lostala ci telko godka, kiero jakisik mondrok wypokopiol, co to Slonzok mo (godom lo tych ze werku) 1500 zlociokow, wydowo 2000 a rest sztapluje, sciubi na PKO. A u mie to terozki jes blank inakszij, blank na lopach: moja Elza dowo mi sto zlociokow, jo we skladzie lebo na torgu wydom dwiesta a lona sie mie pyto : co jo ze restym zrobiol, gizdzie diosecki?
Nale, nojprzodzij bol Piyrszy Moj, wczorej. Kiejsik to my wszyjskie deptali we tych pochodach, i niy ino skuli tego, ize ftosik kozol. Jo miol rod te pochpodzy, bo niyskorzij szlo sie ze dziolchami ze werku do „Delty”, „Naszyj” lebo jesce kaj indzij a po poledniu i na lodwieczerz szlo sie mocka zabawic na roztomajtych fajerach we naszym (jo wiym ezli jesce naszym?) Parku Kultury. A terozki? A terozki psinco! Poruch chopa  spichlo sie kole naszygo dynkmalu przi downiyjszym szlachthalzie, cosik tam pogodali, pora kwiotkow pociepli tymu naszymu „Powstancowi” ze fresom Ligonia a niyskorzij wartko, kozdy ferajn inakszij – deptali na jakiesik piwo (lo do dioska! miolech lo piwie niy godac, bo to jes ustawa lo wychowaniy we trzyzwosci) lebo wartko do dom coby sie narychtowac na trzecigo. A we internycie jedyn ipta mi naszkryflol, co to je fajer lyninoski, nale mozno do szuli niy deptol, lebo bol ze hilfki, bo niy poradziol spokopic, ize piyrszy roz tyn fajer bol we 1890 roku, kiej tyn colki Lenin jesce blank niy miarkowol co to tyn komunizmus jes. Ja, i terozki trzecigo. Ja som telkie, i to niy ino nasze chorzowskie rajce, kiere deptajom na jedyn pochod we piyrszego a niyskorzij choby nigdy nic muszom sie pokozac kole prezidynta we trzecigo. Utropa ino majom te, kiere muszom wartko poschroniac te kwiotki ze piyrszego moja coby bol plac na kwiotki trzecigo moja. Nale, to dziepiyro jutro a terozki momy gryfnie i jesce wczorej bol ci sam u nos we „Jozefce” i lodpust (bo to swiyntego Jozefa-rzymiesnika) i gryfny festin dlo dziecek,  kiery sie mianowol „V Festyn „U Jozia”. Dziecka mieli mocka uciechy, sztandy lodpustowe polne, makrony i inksze roztomajte maszkyty... chocia? To juz niy telkie same lodpusty nikiej downij, nikiej wtynczos, kiej jo bol bajtlym. A mozno ino mie sie tak zdo, kiejech loboczol jak juz we sobota po poledniu handlyrze bysztelowali sie swoj plac, tyn ci swoj nojlepszyjszy plac na niydziylny lodpust, coby jesce przed piyrszom mszom cosik utarzic, cosik uciahrowac, uhandlowac.
Piznol rok, kiej my wlejzli, kiej my sie wkludziyli do tyj Unii Ojropyjskij. Ludzie, nale momy ze tego uciychy. Bo dejcie pozor! Mie ze mojij pynzyji wziyni pora zlociokow (to na ZUS). Jodlo poszlo na wiyrch, chocia niyftore loszkliwce sztyjc  tuplikujom, ize niy. Kiej kca jechac bankom lodymie aze do chorzowskigo rynku, biera sie somsioda i ... jadymy taksom, bo zabula  lo dwa zlocioki mynij nizli we tyj bance. Te we tyj Warszawie, kiere gracami i szlapami sie fest szprajcowali, lopiyrali coby tam do tyj Unii niy wlazowac, terozki erbli fary we Brukseli i Strasburgu i bierom bez jedyn miesionc tela betkow co jo za trzi lata. Nale gryfnie jes i fajrujymy skuli tego co my tam sie wryli – ja wryli bo jakosik lostatnio ani Miymce, ani Zabojady niy majom nos we zocy – do tyj Ojropy ze kieryj my tak na isto nigdy niy wylazowali.. To je polityka i niy byda barzij wajol, jamrowol bo ... przeca jes gryfnie. Moga sie na dowod osobisty po colkij Ojropie wandrowac tela,  co jo niy mom betkow, niy styknie mi jejich cobych mog do Warszawy, na ta Wiejsko sie pojechac i lobejrzec tych lochyntoli, kiere sie terozki roztopiyrzajom coby jejich ino lod tych zesli niy lodchlastli, a co sam jesce godac lo telki na tyn prziklod Wiydniu. I styknie jamrowanio!                          
Trzeci moj. A trzeci moj juzas gront do fajrowanio. Mozno tak na isto sam u nos niy wszyjskie miarkujom po jakiymu fajrujymy tyn trzeci moj? Nojwazniyjsze, co juzas jes fraj lod roboty. Bali i dziecka, i te modzioki, kiere latos niy poradzom spokopic jak ta jejich „matura” na isto bydzie fongowac, kiej tak jejich sie spytac: co to jes tyn trzeci moj? Chichrajom sie, lachajom i godajom co to mozno nasze starziki ino cosik ci tam spominajom, mozno jakiesik powstanie (bo tych ci sam u nos bolo aze za tela). A jesce  – som bocza ze szuli – we tyj piyrszyj polowinie dziewiytnostego wiyka szkryflol jankorne sztrofki Stanislaw Starzynski:
Rocznico Polakom luba,
Choc twa wzmianka zal podwaja,
W tobie pociecha i chluba,
Rocznico Trzeciego Maja!
Biedny kraj! Biedny kraj!
Gdzie grzechem jest wspomniec maj.
...........
Bo gdzie knut, tam aj,aj !
Posepnym jest nawet maj.
No, cheba, tyz jakosik niygryfnie, bo to przeca moj i niy idzie ciyngiym wynokwiac, labiydzic, pra? Bo przeca moj, to i dziolchy gryfnie seblecone, i te jejich szykowne pympki na wiyrchu, i te dychanie bez ta zima zdziebko srogsze, i te logiby no, ... styknie bo mi sie spomnialo kiej to telko jedna gryfno blondina lonskigo roka mi pedziala:
– Panie Ojgyn, z wos to bol mozno kiejsik gryfny chop, tela co terozki musieli byscie byc lo jakiesik dwadziescia kilo ... modszy!
Styknie, bo kiej juzas dzisioj, kiej przijnda nazod ze Piekor to moja Elza bydzie mi  haja robic, jamrowac, wynokwiac i pieronic, ize ciyngiym i sztyjc lo jakisik cudzych babach godom.
Niy poradza spokopic, izech jesce nic lo swiyntym Florijanie i lo fajerze skuli „Dnia Hutnika” (no, dobra, Fojermana tyz) niy godol. Niy godom, bo wszyjskie juz przeca przepomnieli lo smelcyrzach, lo walcmajstrach i inkszych, kierz we werkach stowiali colko Polska a Warszawa nojbarzij. A terozki zodnymu niy wlyjzie do palicy, co te ludzie terozki styrcom na ekach i pieron jejich szczylo, kiej mody, smarkaty synek, tela co do jakisik srogij partii przinolezi erbnie przi geltaku tela co jejigo starzik, lojcie biere ze ZUS-u bez dwa lata. Mozno kiej mi przyjndzie rankor, lutosc to mozno i cosik naszkryflom lo tym; za tydziyn
Nale, nale. Terozki jes telki czos kiej we niyftorych familijach ludzie sie rychtujom do piyrszyj komuniji dziecek. I wiecie, co zech sam kiejsik we telewizyji loboczol? Ano, kiejsik to telki bajtel dostowol lod krzesnych  kolo, buksiok (godalo sie, co te kiere majom komunijne zygarki to som ... komunisty!), niyskorzij knipsaparat a terozki komputra. I to ci juzas niy tak blank jes prowda. Terozki, sam u nos we Polsce (miarkuja, ize jesce u nos blank niy pogupieli) dzieckom, kiere majom telkie srogie i styrconce dakle robi sie telko „operacjo plastycno”. Ludzie! Przeca to idzie lo filip przijnsc! Chocia, bo jo wiym? Jakech wyczytol we telkim cajtongu „Die Zeit” bezmac we  Hamerice juz dziolchom szesnoscie lot starym bajstlujom nowe „silikonowe” cycki a zarozki po uploncniynciu, zarozki po urodzyniu  dziolszkom sie foduje u dochtora polniyjsze worgi, coby szlo kiejsik wiyncyj lipynsztiftu nafolowac na nie. I tak sie medikuja (za tym cajtongiym), ize kiej kiejsik lodkopiom za dwiesta lot ichnie „archeologi” te nasze lod terozka dziolchy, to na isto rzyknom, co my beli jakiesik plymiona, kierych zodno „cywilizacjo” niy miarkowala. Nale, to juz jes starosc ino tych, kiere bydom sam gospodarzic za te  dwiesta-trzista lot; i niy ma sie cym terozki tropic, pra? Bo kiejsik sie godalo lo tych, kierzy mieli buksioki, zygarki erbniynte prz piyrszyj komuniji: „komunisty”. Nale, terozki idzie blank sie loszydzic nikiej kiejsik jo. Trefiolech ci na „Slonskich Godach” jednego srogigo angyjbra, kiery zawdy sie asiol, i kiery mi pedziol bol:
– Wiycie, panie Ojgyn ... jo mom  buksiok, zygarek szwajcarski ....
– A jo mom czas – drzistnolech ci mu nazod !!!
Knajpa, szynk (a miolech sam lo tym niy godac!). Wlazuje Ecik lod Majzlinyj i rycy na colki karpyntel:
– Ftos sam zapodziol telko rola stozlotowych betkow zabindowanych modrom szlajfom?
– Jezderkusie! To jo! To jo! – rycy glacaty Antek.
– No, toz jo znod ta waszo modro szlajfka! – godo Ecik.
Bo Wiycie! Trza sie tyz terozki zdziebko polachac, pochichrac, bo inakszij cowiek by lo filip prziszol i jesce by go kajsik do lazarytu dlo niymocnych, do Rybnika lebo Toszka zakludziyli. A wice, lachanie, chichranie sie poradzom mocka dobrygo zbajstlowac i nojgorszy rankor, zol i utropa przewekslowac na lepszyjsze. Dejcie pozor na teli wic!
– Panie dochtorze, mie ci ciyngiym pieronym boli gowa – pado Ecik.
– To pewnikiym slepiecie za tela gorzoly.
– A kaj tam, jo blank gorzoly niy tintom, jo niy ciyrpia gorzoly.
– No, toz pewnikiym festelnie kurzicie cygarety.
– A dyc kaj tam! Jo w zyciy niy zakurzol zodnyj cygarety, niy mom rod tabaki.
– No, toz mozno idziecie za niyskoro we wieczor spac i jesce wyrobiocie ze starom po pierzinom.
– A dyc jo jes samotny i juz lo dziesiontyj nynom nikiej bajtel, choby spikol po kompaniu.
– Cosik mi sie widzi, ize tym tuplym waszo „aureola” jes pewnikiym za knap i i we palica wos cisnie!!!
To ino skuli tych wszyjskich terozki tam na Wiejskij, kierzy som barzij papiyskie nizli Papiyz, a kiere terozki dziepiyro sie wadzom, chatruszom bo kozdy snich wiy lepszij co tyz tyn nasz Lojciec Swiynty pedziol, lebo kciol pedziec. Nale, to wiycie, to same miarkujecie i kozdy dziyn we telewizyji mogecie lobejrzec. Cheba, co gawcycie na roztomajte „dupelindy” znacy braziliskie filmy, kiere mo pieronym rada moja Elza i beztoz politykom sie niy tropi. A kiejsik ci moja Staro zasztopowala na sztrece, na ulicy Majzlino lod Bercika i pyto sie:
– Kosmalino, a jaki to wasz chop mo fach?
– A, moj chop jes „wynalazcom”! – pado moja Elza.
– Niy godejcie? A co lon telkigo juz wynaloz, wypokopiol?
– Kozdy dziyn inkszy gront, coby niyskorzij przilazowac nazod do chalpy !!!!
A terozki na lostatek jesce jedna gryfno sztrofka, kiero naszkryflol bol – dejcie se  pozor !!! – Henryk Sienkiewicz:
I dziwie sie tylko, ze kwiaty
Pod twymi stopami nie rosna,
Ty zloty moj ptaku skrzydlaty,
Ty maju, ty raju, ty wiosno!
A bocza jesce jak za bajtla, kiej prziszol juz tyn moj cowiek przi piyrszym cieplym dyszczu tyrol po bosoku, wlazowol ze uciechom do kozdyj jarugi, do kozdyj kaluzy chocia jesce niy miarkowol, nie naumiol sie telkich sztrofek choby tego Leopolda Staffa:
Slonce swieci, deszczyk pada,
Czarownica sie podkrada.
Chodzcie, chodzcie predzej dzieci!
Z nieba zloty deszczyk leci.
Maj na ziemi !Deszcz o wiosnie
Kogo zmoczy, ten urosnie.
No, i to by bolo na dzisioj a berol i jamrowol nikiej we kozdy (terozki) pyndzialek

Ojgyn z Pniokow