Stary Jorg / na 26 listopada 2005r
Ojgyn z Pniokow 26.11.2005

No, toz momy... nale co ? Ani to zima, chocia deczko sniyga slecialo i zdziebko mroza bolo. Ani to podzim, bo mozno i przeziombic sie idzie. Pieron wiy? Listopod depce ci ku fajrantowi a my sam u nos momy roztomajte fale. Jedyn, jankorny, ize to juzas wyprasknol metan na grubie „Zofiowka”. Chocia pora dni sznupali, nale na lostatek wylazlo co trzech chopa tam prziwalolo. Trzech chopa mynij, i to niy skuli starosci (bo to kozdygo musi trefic) nale chopow herskich, kole styrdziystki. I to cosik na dwa tydnie przodzij Barborki. To juz dwanosty, trzinosty i styrnosty hajer we tym roku, kiery robiol tam kaj niy ma lokiyn, kaj i luftu za tela niy ma, nale kaj kciol tyrac coby colko jejigo familijo mogla lobstoc. I juz tyj klary, tyj terozki zimy niy lobejrzy. I Wiycie! Ory mie bierom, kiej we tyj telewizyji jes ino pora slowecek lo naszych berkmonach, kierzy juz ze familijom Barborki ani Wiliji niy bydom fajrowac. Nale, nojwazniyjsze dlo tych naszych bizygonow, hampelmanow i inkszych nawiydzonych „zurnalistow” to bolo to, co tyn hamerikonski prezidynt, kierymu lostatnie styry lata (terozki tyz) wszyjskie nasze rzondowe angyjbery do dupy wlazowali, we strzoda 23 listopada dwiom pultokom, dwiom hyndykom darowol zycie skuli jejich fajeru tego srogigo „Swieta Dziekczynienia”. Tyn jejich fajer to jes zawdy we lostatni szczwortek listopada i – Ponboczku lodpusc mi tyn grzych – mogymy doczkac, ize i u nos telkie swiynto bydymy fajrowac, kiej juz roztomajte „haloliny” tyz juz fajrujymy, coby naszym starkom i staroszkom niy bolo markotno we Wszyjskich Swiyntych. To, ize zakatrupiom pora milijonow inkszych bulbuli, to jes glaska piwa. Nojwazniyjsze jes to, coby na colkim swiycie pokazowali tego Busha jaki lon jes milosiyrny dlo tych ptokow. Dlo hyndykow tych dwioch, to mozno i jes milosiyrne, tela co jakosik niy kce ci Lon, i jejigo wojoki, wylazowac ze Iraku, kaj mo pieronskie interesy, „byznesy”, a kaj ludzie majom jejich (i naszych wojokow tyz) polno rzic. Mozno i u nos by tyn jedyn ze tych cwilingrow, kierzy niy ino miesionczek, nale i colko Polska pichli, na dziyn przed Wilijom kozol wciepnonc nazod do rybnika, do kaczoka jakigosik gryfnego kapera, jakigosik wilijnego karpfa lebo dwa, kierych Loni niy poradzom juz latos weckac?
„Keep smiling” – jak godajom te, co poradzom po anglicku – „usmiechnij sie”, bo inakszij chyci cie tyn colki „spleen” znacy sie wyleje ci sie sledziona, kaj bezmac ta colko zmierzlosc, corno zolc sie zbiyro, kiej cie mo diosek prasknonc nikiej tak gawcys na to co sie terozki (i to juz lod dugszego czasu) sam u nos dzieje.
Widzicie, jo juz tyz po malusku ptoka dostowom i napoczna Wom sam gynal po anglicku (bo po miymiecku to juzas niy idzie, bo som telkie co to jejich mierzi) godac choby jakisik ipta. Nale, to jes juzas polityka i podwiyl co, rzykna ino jedna powiarka, kieroch wyczytol we szykownym naszym jednym cajtongu:”Polityka to jes gowno we celofanie, skrymplowane szlajfkom”.
A niy godom tego po darymnicy. Ftosik mi przeciepnol, co jo za tela naszych slonskich slowecek sam godom, bo niyftore, richticzne Slonzoki tyz jejich juz niy poszkopiom. I Wiycie, jo tak miarkuja, co i ze naszom godkom wszyjsko sie jakosik weksluje, wszyjsko sie metlo. Momy telkie gryfne slowecka jak: dinks, lonacyc, jeronie! I terozki we tym modernym „internycie” idzie sie pogodac ze roztomajtymi Slonzokoma (i niy ino) na telkich „laubach”, „krzinkach”, i inkszych jesce tam „kafeteriach”. A sam mi loroz jedna (bezmac fest Slonzora) szkryflo we telkim ymilku : WOW (naszrajbowane wow). Ludzie! Cy my juz wszandy momy prziknoltlowac do tyj naszyj gryfnyj godki hamerikonskie slowecka? Przeca te hamerikonskie „lol” to nic inkszego nikiej nasze : lo sto dioskow, a do pierona, jeronie, jerombol, jezderkusie!!!!
No, terozki idzie jesce zdziebko powargowac, bo chnet trza bydzie wyhaltowac, zabrymzowac kiej do nos idzie jagwynd. Wtynczos trza jakosik inakszij do ludzi podyjnsc, inakszij godac, i niy ciepac sie, niy jargac, ino pedziec tela co kozdy mo jakisik fyjler, i kozdy mo tam cosik za kraglym, cym sie moge ganbic, a ino przi ludziach udowo co jes nojlepszyjszy, nojbarzij uzyty.
A terozki mozno cosik blank ze inkszyj faski. Chocia ... Ludzie ze Katowic fondli pieronym gryfny dynkmal chopowi, kiery cheba po drugij wojnie nojwiyncyj dlo Katowic (i niy ino , bo tyz dlo colkigo wojewodztwa) zbajstlowol. Kole naszygo, katowickigo „Spodka” i blank kole tych krzidel, kiere wyrychtowali dlo naszych powstancow, zrychtowali dynkmal na kierym lostol stoc srogi powstaniec, jeszcze srogszy Slonzok lo kierym godali Stary Jorg, lebo chop ze krykom – Jerzy Zietek. Wiycie, bol to jedyn „politykier” samstond, zodyn tam chop ze „altrajchu”, nasz Slonzok, kiery naszom godkom godol jak zodyn ze tych, kierzy zawdy nami reskiyrowali. Poradziol sie powadzic na isto i ze tym „decymbrym” i ze iglokiym Gierkiym a ... zawdy ci miol prawie. Bo Katowice i colka ta dziydzina to bola jejigo domowizna. Poradziol hilfnonc kozdymu, i niy ino telkimu, kiery wartko drapsnol legitka ze tyj wtynczos nojwazniyjszyj partyji. Tyn dynkmal musiol lostac zbajstlowany, musiol. Godo sie terozki co Jerzy „Jorg” Zietek to bol jesce wiynkszyjszy slonski polityk nizli Wojciech Korfanty lebo Michal Grazynski. I niy dziwujcie sie, co jo sam terozki byda wiyncyj fandzolol lo Niym, lo naszym Jorgu ze Katowic. Nale mozno podle raje:
Jerzy Zietek uploncnol sie dziesiontego czyrwiynia 1901 roka we Sobiszowicach, kiere byli dzielnicom Gliwic, kaj nojwiyncyj roboli miyszkalo. Deptol ci bol do podstawowki i do gimnazjum, przedwojynnego gimnazjum. Juz we 1920 roku wlazuje do Polskiej Organizacji Wojskowej a niyskorzij prol sie we drugim powstaniu slonskim. Po tym drugim powstaniu Gliwice lostaly po miymieckij zajcie granicy i skuli tego colko familijo Zietkow przekludziyla sie zarozki do Tarnowskich Gor i tam Jerzy Zietek erbnol robota we starostwie miyjskim, kaj robiol we roztomajtych dzialach, i jesce do kupy z tym, dalszij sie uczol. We latach 30-35 bol ci juz poslym na syjm, tela co niy telkim sztrajchowanym nikiej niyftore dzisioj. Bol ze BBRW, znacy Bezparyjnego Bloku Wspolpracy z Rzadem. Zawdy robiol wszyjsko dlo naszych, dlo Slonzokow, nale i dlo Polokow. Niyskorzij wojna. Wszyjskie miarkujom jak to bolo i niy ma co lozprawiac za tela. Po wojnie dali mu pulkownika i bol wojewodom slonskim. We 1950 roku bol ci juz wiceprzewodniczoncy prezidium wojywodztwa i lostol poslym na syjm. We 1963, we tym dziwocznym roku lostol lobrany do Rady Panstwa. We 1964 wywelowali ci Go do Komitetu Centralnego. We siedymdziesiontym drugim roku, we telko srogo rocznica – piyncdziesiont lot – naszygo trzecigo powstania slonskigo lostol jyneralym. We 1975 dol sie pokoj ze tym zeslym Wojewody Slonskigo. Lod loziymdziesiontego aze do loziymdziesiontego piontego wiceprzewodniczoncy Rady Panstwa. I zemrzilo mu sie dwadziestego listopada 1985 roku, znacy gynal dwadziescia lot tymu nazod.
Dwadziescia lot niy poradziyli sie nasze doczkac, kiej Jimu richtik tyn dynkmal zbajstlujom. Przeca, kiejby niy Lon to by mozno niy bolo katowickigo „spodka”, ronda we Katowicach (zdziebko loszkliwego, nale wtynczos zbajstlowanego kole Huty Marta, na isto lepszejszygo nizli Rondo Washingtona we Warszawie), gryfnego zanatorium we Ustroniu, no i .... naszego chorzowskigo Wojewodzkiego Parku Kultury i Wypoczynku, „panaziyntkowego parku”. I nikiej to sam u nos szkryflali: chociaby niy wiym jaki wiater (polityczny) terozki wiol, tyn dynkmal bydzie stol. I zawdy – niy ino stare Slonzoki – bydom boczyc chopa, jenerola ze krykom, kierom poradziol prasknonc niom i lo stol, kiej mu sie cosik niy zdalo. Jo go roz ino miol przilezytosc trefic (godali my ze trzi minuty) a nojbarzij to mi lostalo we palicy, kiej po tym colkim loziymdziesiontym roku (tak cosik a wele tego dziewiyncdziesiontego roka, gynal niy bocza) kcieli rajce we Ustroniu kcieli wyciepnonc Jejigo dynkmal, kiery styrcy kole sanatorium, kole tego srogigo szifa we Ustroniu. I ludzie niy dali! Kiejby niy Lon to fto by tam jesce boczol lo telkij dziydzinie Ustron. Mozno ino lo gorach by boczyli.
A tyn colki dynkmal we Katowicach? To ino ludzie nasciubiyli betkow (nikiej to sie kiejsik godalo) ze „spolecznej inicjatywy. Ani samorzond, ani tym barzij byamtry ze Polski niy dali ani zlocioka. Godali lo niym Stary Jorg i na isto kaj mu tam do telkigo wywolanego miasta nikiej Nowy York, pra? A we lonsko niydziela pizlo gynal dwadziescia lot, kiej nasz Stary Jorg zemrzil.
Listopod to ci jes telki dziwoczny miesionc. Napoczyno sie naszymi Wszyjskimi Swiyntymi i zaduszkami, i niy idzie spomiarkowac cy to jesce podzim lebo juz zima sie drabko kulwito, a jesce na lostatek fajruje sie festelnie we Andrzyjki coby jakosik szczimac tyn jagwynd lo kierym modzioki niy za tela boczom. Nale telkie stare knakry nikiej jo spominajom kamratow, kierych juz samtukej niy ma, kierzy zicli sie u Ponboczkowych dzwiyrzy coby jejich swiynty Pyjter rajn wpusciol, tela co terozki malo fto boczy lo tych, kierzy wykludziyli sie ze tego nojgryfniyjszego ze swiatow downo, downo tymu nazod. I tak, fto terozki ze ludzi, kierzy majom tela lot co jo, bo lo modziokach-komputrowcach sam niy godom, boczy jesce, ize
dzisioj, 26 listopada trefi gynal sto piyncdziesiont lot kiej sie zemrzilo naszymu Adamowi Mickiewiczowi. Niyftorzi godajom, co niy blank naszymu, nale niyftore loszkliwce przeciepowali ci tyz i Czeslawowi Miloszowi, kiery erbnol dlo POLSKI nagroda Nobla, co tyz niy jes Polok. Nale, tak ci juz u nos jes, bo i Sienkiewicz musiol pitac przed ruskimi coby sie ta nadgroda Nobla wzionc kajsik we 1905 roku. Przeca modzioki zyjom terozki nikiej to juz downij Mickiewicz naszkryflol:



Hej, uzyjmy zywota!
Wszak zyjem tylko raz;
Niechaj ta czara zlota
Nie prozno wabi nas.



Naszkryflol ci bol telki nasz pisorz i – jak to mondroki godajom – „ekspresjonista” Tadeusz Micinski: „Lichym jest czlowiek, ktory modlac sie dlugo i zboznie przed Losem, nie sprobuje jednak w pewnej wybranej chwili uczestowac GO piescia na odlew!”
A idzie tyz – jak to terozki jes u tych naszych ... no, wiecie kierych? – kozdy dziyn rzykac a na lostatek cyganic choby nojynty we telewizyji, kaj kozdy fandzoli co mu tam do filipa wlejzie (znocie telkich, pra?). I „kiejby ludzie loroz ustali cyganic, to bola by ci to nojsrogszo we swiycie rewolucjo” – mozno niy blank tak gynal, nale cosik kole tego pedziol ci bol juz za starego piyrwyj niyjaki Aleksander Swietochowski.
Nale, coby niy bolo tak blank jankornie jedyn jesce wic skuplowany ze tym coch dzisioj sam berol. Stary berkmon, juz chnet przed pynzyjom deptona grubie, na przodek i loroz sucho a sam za sia slyszy telki glos:
– Niy idz dalszij bo tam zarozki tompnie!
Idzie dalszij a sam juzas slyszy:
– Niy lyjz tam, bo zarozki tam tompnie.
Kuknol tak sie tyn hajer przed sia i za sia, nikogo niy ujzdrzol, toz depto dalszij.
– Niy ryj sie tam, bo tam zarozki tompnie – godo tyn som glos.
– A ftos ty jes? – pyto sie tyn berkmon.
– A dyc jo je twoj Aniol Stroz!
– Tys jes na isto moj Aniol Stroz ? – lozjargol sie tyn hajer. – To kajs tys gizdzie bol, kiej jo sie dwadziescia lot tymu nazod zyniol ???
A terozki, na lostatek, skuli tego co juz trefiymy sie po Andrzyjkach, juz we tym jagwyncie, slowecka Adama Mickiewicza lo kierym tyz zech sam tyz lozprawiol:
Dobranoc! Juz dzis wiecej nie bedziem bawili,
Niech snu aniol modrymi skrzydly cie otoczy,
Dobranoc! Niech odpoczna po lzach twoje oczy,
Dobranoc! Niech sie serce pokojem zasili.

I to by mozno bolo na tela dzisioj, trefiymy sie juzas dziyn przodzij Barborki a berol, lozprawiol jak zawdy we sobota

Ojgyn z Pniokow